دندانپزشکی در بارداری یکی از دغدغههای مهم خانمهای باردار است که گاهی به دلیل نگرانی از آسیب به جنین، درمانهای ضروری را به تعویق میاندازند. اما آیا میدانید برخی مشکلات دندانی در این دوران میتوانند سلامت مادر و جنین را تهدید کنند؟ در این مقاله با نکات حیاتی، اقدامات ایمن و زمان مناسب برای مراجعه به دندانپزشک در دوران بارداری آشنا میشوید. اگر شما یا یکی از نزدیکانتان باردار هستید، خواندن این مطلب میتواند سلامت دهان و دندان را در این دوران حساس تضمین کند.
دلایل دچار شدن به درد دندان در طول دوره بارداری
خانم های بارداری مانند سایر خانم ها مستعد ابتلا به دردهای دندانی مانند پوسیدگی دندان، بیماری های لثه، ترک خوردن دندان و … هستند. به همین خاطر لازم است بدانید که برخی عوامل در دوران بارداری احتمال ابتلا به مشکلات دندان را افزایش دهد که از مهمترین دلایل آن به شرح زیر است:
ابتلا به ژنژیویت بارداری
به دلیل تغییر هورمون ها در دوران بارداری، خانم های باردار ممکن است دچار التهاب و تورم لثه شوند. به این مشکل در دوران حاملگی ژنژیویت بارداری می گویند. همچنین عدم توجه به درمان آن می تواند موجب بروز بیماری های لثه, عفونت شدید لثه و آبسه لثه شود. این بیماری بسیار خطرناک است و بیشتر از 50 درصد از خانم های باردار به آن مبتلا می شوند.
تغییر در رژیم غذایی
تغییرات هورمونی و روانی در دوران بارداری باعث تغییر در رژیم غذایی مادر شود، اغلب خانم ها در دوران بارداری میزان مصرف شکر را بالا می برند و همین موضوع می تواند باعث بروز درد دندان شود.
فقر کلسیم
خانمهای باردار در دوران حاملگی خود نیاز به میزان کلسیم بالایی دارند چرا که کلسیم در تشکیل استخوانهای کودک نقش بسیار مهمی دارد. کاهش میزان کلسیم بدن می تواند باعث ضعیف شدن مینای دندان مادر شود بنابراین لازم است بدانید که فقر کلسیم پوسیدگی و درد دندان را به همراه خواهد داشت.
ویار بارداری
اغلب خانمهای باردار در دوران حاملگی به دلیل تغییر هرمون ها دچار حالت تهوع می شوند از همین رو افزایش حالت تهوع باعث التهاب لثه خواهد شد زیرا به میزان زیادی اسیدهای معده در دهان ترشح می شوند؛ در نهایت این مشکل عامل مهمی در پوسیدگی دندان ها و التهاب لثه ها شناخته شده است.
مناسبترین زمان مراجعه به دندانپزشکی در دوران بارداری
دوران بارداری با تغییرات هورمونی و جسمی زیادی همراه است که میتواند سلامت دهان و دندان را تحت تأثیر قرار دهد. به همین دلیل، آگاهی از زمان مناسب برای مراجعه به دندانپزشک نقش مهمی در حفظ سلامت مادر و جنین دارد. در ادامه، به بررسی ایمنی و مناسبترین بازههای زمانی برای درمانهای دندانپزشکی در سهماهههای مختلف بارداری میپردازیم.
دندانپزشکی در سه ماهه اول بارداری
در سهماهه اول که رشد اولیه جنین در حال شکلگیری است، توصیه میشود از درمانهای غیرضروری دندانپزشکی اجتناب شود. زیرا در این بازه، جنین نسبت به عوامل محیطی حساستر است. اما در صورت بروز درد یا عفونت دندان، باید با احتیاط و هماهنگی کامل بین دندانپزشک و متخصص زنان، اقدامات اورژانسی انجام شود. در این دوره بیشتر بر پیشگیری و بهداشت دهان تمرکز میشود.
دندانپزشکی در سه ماهه دوم بارداری
سهماهه دوم بهترین و ایمنترین زمان برای انجام درمانهای دندانپزشکی است، در این دوره، رشد جنین تثبیت شده و مادر نیز وضعیت پایدارتری دارد. درمانهایی مانند جرمگیری دندان، پر کردن دندان، و حتی برخی درمانهای ریشه میتوانند با رعایت نکات ایمنی انجام شوند. استفاده از بیحسی موضعی در این مرحله به طور معمول بدون خطر است.
دندانپزشکی در سه ماهه سوم بارداری
در سهماهه سوم، به دلیل افزایش اندازه شکم و فشار به اندامها، نشستن طولانیمدت روی یونیت دندانپزشکی برای مادر دشوار میشود. همچنین خطر زایمان زودرس در برخی موارد مطرح است. در نتیجه، اگر درمان غیراضطراری باشد، بهتر است به بعد از زایمان موکول شود. در صورت ضرورت، انجام درمانهای ساده با زمان کوتاه و در موقعیت مناسب بدنی توصیه میشود.
برای دریافت نوبت از دکتر یگانه موسوی زاده بهترین دندانپزشک در مشهد با شماره 05138432060 تماس بگیرید.
نکات مهم برای دندانپزشکی در دوران حاملگی
رعایت و دانستن نکات زیر برای خانم های باردار بسیار اهمیت دارد به همین دلیل اگر باردارید یا قصد بارداری دارید حتما به نکات زیر توجه کنید.
- دندانپزشک حتما باید از بارداری شما مطلع باشد.
- انجام کارهای زیبایی در دوران بارداری اهمیتی ندارد و انجام آن را می توان به دوران بعد از حاملگی موکول کرد.
- برای داشتن جریان خون در زمان نشستن بر روی صندلی دندانپزشکی، دست و پاهای خود را روی هم قرار ندهید.
- اگر در دوران بارداری تحمل بوی خمیر دندان را ندارید و حالتان بد می شود می توانید از خمیر دندانهای بدون بو استفاده کنید.
- در دوران بارداری بهتر است که به طور مرتب برای انجام چکاپ به دندانپزشکی مراجعه کنید تا در صورت وجود مشکل هرچه سریع تر رفع شود.
- در دوران بارداری به خاطر تغییر هورمون ها دچار خشکی دهان شوید. خشکی دهان را می تواند بستر خوبی برای رشد میکروب ها دانست. برای به حداقل رساندن فعالیت میکروب ها در دهان می توانید از مصرف نوشیدنی یا جویدن آدامس استفاده کنید.
- رعایت نکردن بهداشت دهان و دندان و بروز عفونت باعث زایمان زودرس در 7 ماهگی میشود بنابراین رعایت نکات بهداشتی بسیار مهم است.
- در سه ماهه اول بارداری به دلیل تغییر هورمونها دچار حات تهوع خواهید شد از همین رو این موضوع اسید معده را تحریک میکند و پوسیدگی دندان را به همراه خواهد داشت بهتر است برای خنثی کردن این اسید ها بعد از هر حالت تهوع دهان خود را به طور کامل بشویید.
- در دوران بارداری مصرف کلسیم به منظور رشد استخوان و توسعه آن به شدت توصیه می شود.
سوالات متداول دندانپزشکی در بارداری
خیر، پر کردن دندان در دوران حاملگی در بیشتر موارد خطرناک نیست، بهویژه اگر در سهماهه دوم بارداری انجام شود. در این بازه، رشد جنین پایدارتر است و مادر نیز شرایط بهتری دارد. تنها نکته مهم، اطلاع دندانپزشک از بارداری و اجتناب از برخی مواد پرکننده (مثل آمالگام در موارد خاص) است. پس با رعایت موارد ایمنی، پر کردن دندان در بارداری قابل انجام است.
انداختن عکس رادیوگرافی از دندان در دوران بارداری در صورت ضرورت و با رعایت نکات ایمنی، معمولاً بیخطر است. اگرچه ترجیح بر این است که رادیوگرافی تا حد امکان به بعد از زایمان موکول شود، اما در موارد اورژانسی مثل عفونت یا درد شدید دندان، انجام آن با استفاده از پیشبند سربی محافظ شکم و تیروئید بلامانع است.
با در نظر گرفتن شرایط مادر و جنین بهتر است قبل از استفاده آن با دندانپزشک مشورت شود.
به شدت توصیه می شود که جراحی دهان و دندان را به دوران بعد از بارداری منتقل کرد چرا که در برخی موارد خطراتی برای مادر و جنین به همراه خواهد دشات که در این صورت مادر مجبور به انجام جراحی میشود.
در نهایت…
در پایان باید گفت که دندانپزشکی در دوران بارداری نه تنها بیخطر است، بلکه در مواردی ضروری هم هست. با رعایت اصول ایمنی، انتخاب زمان مناسب و هماهنگی با پزشک، میتوان از بسیاری مشکلات دهانی و حتی عوارض بارداری پیشگیری کرد. توجه به سلامت دهان در این دوران، سرمایهگذاری برای سلامت بلندمدت مادر و نوزاد است. پس مراقبتهای دندانی را به تعویق نیندازید.
