آبسه دندان و لثه کودکان

آبسه دندان یک کیسه یا حفره پر از چرک است که در اثر عفونت باکتریایی در دندان یا لثه ایجاد می‌شود. این عفونت که معمولاً ناشی از پوسیدگی درمان نشده است، می‌تواند بسیار دردناک باشد و باعث تورم در ناحیه صورت یا دهان کودک شود.

مهم‌ترین علائم شامل درد دندان (که هنگام جویدن بدتر می‌شود)، تورم صورت یا گونه، تب غیرقابل توضیح، بوی بد دهان که با مسواک زدن از بین نمی‌رود، و مشاهده جوش چرکی روی لثه است. بی‌قراری و امتناع از غذا خوردن نیز از نشانه‌های شایع است.

ساختار دندان شیری حساس‌تر است؛ مینای دندان و عاج آن نازک‌تر و متخلخل‌تر است. همچنین عصب دندان شیری به سطح دندان بسیار نزدیک‌تر است. بنابراین، پوسیدگی با سرعت بسیار بیشتری به عصب می‌رسد و باعث عفونت می‌شود.

بله. بدن مانند یک سیستم پیوسته عمل می‌کند. عفونت دندان می‌تواند باعث ضعف عمومی بدن، خستگی و کاهش اشتها شود. اگر درمان نشود، ممکن است به سایر نقاط مانند گوش، گلو یا حتی جریان خون سرایت کند و خطرناک شود.

بوی بد دهان دلایل زیادی دارد، اما اگر بویی تند، گندیده و ناخوشایند داشته باشد که با مسواک زدن موقتاً از بین نمی‌رود و همراه با درد یا تورم باشد، می‌تواند نشانه‌ی قطعی وجود عفونت و آبسه باشد.

اگر تورم به حدی است که راه تنفس را می‌بندد یا به چشم و گردن رسیده، تب بسیار بالا و پایین‌نیاورنده دارد، کودک قادر به باز کردن دهان نیست یا صورتش نامتقارم شده است، باید فوراً به اورژانس مراجعه کنید.

خیر. آنتی‌بیوتیک‌ها عفونت سیستمیک را کنترل می‌کنند اما منبع عفونت (دندان پوسیده) را تخلیه نمی‌کنند. درمان قطعی نیازمند مراجعه به دندانپزشک برای تخلیه چرک، درمان ریشه یا کشیدن دندان است. اگر منبع حذف نشود، عفونت بازمی‌گردد.

اگر دندان شیری به شدت آلوده باشد و قابل درمان نباشد، کشیدن آن برای جلوگیری از آسیب به دندان دائمی ضروری است. دندان‌های شیری فضا نگه دارنده هستند و زودتر از موعد افتادن آن‌ها می‌تواند باعث کجی دندان‌های دائمی شود، اما حفظ عفونت خطرناک‌تر است.

بله. ساختار شکل دندان‌ها، ضخامت مینا و حتی ترکیب بزاق دهان می‌تواند ارثی باشد. برخی کودکان به طور ژنتیکی مستعد پوسیدگی بیشتری هستند. در این موارد، علاوه بر بهداشت دقیق، نیاز به مراقبت‌های پیشگیرانه تخصصی‌تری وجود دارد.

فیشور سیلانت یک پلاستیک شفاف و نازک است که دندانپزشک روی شیارهای دندان‌های آسیا (مولرها) می‌ریزد. این کار باعث می‌شود باکتری‌ها و غذاها در آن شیارها پنهان نشوند و احتمال پوسیدگی و در نتیجه آبسه به شدت کاهش یابد.

مصرف مکرر قندها، نوشیدنی‌های شیرین و خوراکی‌های چسبنده محیطی را برای رشد باکتری‌ها فراهم می‌کند. محدود کردن زمان خوردن خوراکی‌ها (به جای پرخوری در طول روز) و آبکشی دهان بعد از شیرینی، تاثیر زیادی در پیشگیری دارد.

می‌توانید از کمپرس سرد روی گونه استفاده کنید. مسکن‌هایی مثل استامینوفن یا ایبوپروفن (با مشورت پزشک) مفید هستند. هرگز سعی نکنید آبسه را بترکانید و از گرمای مستقیم روی صورت خودداری کنید، زیرا ممکن است عفونت را گسترش دهد.

در روزهای اول از غذاهای نرم و خنک مثل ماست، پودینگ و سیب‌زمینی له شده استفاده کنید. از غذاهای داغ، تند، شور و نوشیدنی با نی (که باعث مکش و کنده شدن لخته خون می‌شود) خودداری کنید.

بله. اگر آبسه دندان شیری درمان نشود، عفونت می‌تواند به جوانه دندان دائمی که در زیر لثه در حال رشد است، سرایت کند. این امر می‌تواند باعث تغییر رنگ، بدشکلی یا نقص در رویش دندان دائمی شود.

بهترین راه پیشگیری، مسواک زدن اصولی (تا ۶ سالگی توسط والدین)، نخ دندان کشیدن، مراجعه منظم هر شش ماه به دندانپزشک برای چکاپ و فلوراید تراپی، و محدود کردن مصرف شیرینی‌جات است.